Viết thư quốc tế UPU: Câu chuyện về robot hỗ trợ trẻ tự kỷ

Cuộc thi Viết thư Quốc tế UPU lần thứ 55 (năm 2026) do Liên minh Bưu chính Thế giới (UPU) tổ chức với chủ đề “Hãy viết thư cho một người bạn, giải thích vì sao sự kết nối giữa người với người lại cần thiết trong thế giới số”.

Tại Việt Nam, cuộc thi do Bộ Khoa học và công nghệ chủ trì, phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo, Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Hội Nhà văn Việt Nam, Tổng công ty Bưu điện Việt Nam và Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng tổ chức, triển khai trên phạm vi toàn quốc.

Cuộc thi năm nay đã thu hút hơn 1,3 triệu bài dự thi từ học sinh các tỉnh, thành phố trong cả nước. Chủ đề của cuộc thi năm nay phản ánh một dịch chuyển quan trọng trong tư duy toàn cầu, đó là từ “kết nối công nghệ” sang “kết nối con người thông qua công nghệ”. 

Đây cũng là vấn đề gắn trực tiếp với thế hệ học sinh hiện nay - những công dân lớn lên cùng với internet, mạng xã hội và trí tuệ nhân tạo, đồng thời là lực lượng định hình các chuẩn mực kết nối trong tương lai.

Căn cứ kết quả chấm thi, Ban tổ chức đã xác định cơ cấu giải thưởng gồm 1 giải Nhất, 3 giải Nhì, 5 giải Ba, 30 giải Khuyến khích, 61 giải cây bút Triển vọng, 10 giải Khơi nguồn ý tưởng và 10 giải tập thể. 

Giải Nhất cuộc thi Viết thư Quốc tế UPU lần thứ 55 của Việt Nam thuộc về em Trần Chí Cường, lớp 9D, Trường THCS Bình Hàn, phường Thành Đông, thành phố Hải Phòng. Bức thư gây ấn tượng sâu sắc khi kể câu chuyện giữa robot Buddy (hỗ trợ trẻ tự kỷ) và robot Jibo (chăm sóc người cao tuổi) trong bối cảnh các thành viên gia đình ngày càng bận rộn và ít có thời gian dành cho nhau. 

Các robot dần trở thành một phần quen thuộc, qua tương tác với con người, chúng không chỉ hỗ trợ mà còn hình thành sự “thấu cảm” với cảm xúc con người. Từ đó, bức thư gửi gắm thông điệp: công nghệ không thay thế các mối quan hệ giữa con người mà nhắc nhở rằng phía sau mỗi thiết bị, mỗi màn hình luôn là một con người đang cần được lắng nghe và thấu hiểu. 

Bài viết hiện đã được dịch sang tiếng Pháp để gửi tham dự vòng thi quốc tế tại Liên minh Bưu chính Thế giới (UPU).

HM