74 doanh nghiệp diện ưu tiên hải quan đóng góp tới 1/3 kim ngạch xuất nhập khẩu

Tại buổi lễ, Phó Cục trưởng Cục Hải quan Trần Đức Hùng trao quyết định công nhận doanh nghiệp ưu tiên đối với Công ty TNHH Hana Micron Vina, Công ty TNHH Luxshare-ICT (Việt Nam) và Công ty TNHH Samju Vina. Cả 3 doanh nghiệp FDI này đều nằm trên địa bàn TP. Bắc Ninh.

Cũng tại sự kiện, Phó Cục trưởng Trần Đức Hùng trao quyết định gia hạn doanh nghiệp ưu tiên đối với Công ty cổ phần Thủy sản Minh Phú Hậu Giang, Công ty cổ phần Tập đoàn Hoa Sen, Công ty TNHH Hoya Glass Disk Việt Nam và Công ty TNHH LG Electronics Việt Nam Hải Phòng.

Như vậy, với việc công nhận và gia hạn đối với 7 doanh nghiệp, cả nước hiện có 74 doanh nghiệp đang được áp dụng chế độ doanh nghiệp ưu tiên trong lĩnh vực hải quan.

Phát biểu tại sự kiện, Phó Cục trưởng Trần Đức Hùng cho biết buổi lễ khẳng định uy tín, năng lực tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp, đồng thời thể hiện nỗ lực của Hải quan Việt Nam trong việc hiện thực hóa các chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước.

Việc áp dụng và mở rộng chế độ doanh nghiệp ưu tiên được Hải quan Việt Nam gắn với các định hướng tại 4 nghị quyết của Bộ Chính trị gồm Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 66-NQ/TW về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới; Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân và Nghị quyết số 10-NQ/TW về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài.

Ông Chung Wonseok, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Hana Micron Vina cho biết, việc trở thành doanh nghiệp ưu tiên là kết quả của sự nỗ lực, phương châm tuân thủ pháp luật và tính chuyên nghiệp của công ty trong thời gian hoạt động sản xuất tại Việt Nam. Đây cũng là sự tin tưởng, ghi nhận của cơ quan Hải quan đối với năng lực quản lý và mức độ tuân thủ của công ty.

Theo Cục Hải quan, Chương trình doanh nghiệp ưu tiên được triển khai từ năm 2011 và chính thức được luật hóa tại Luật Hải quan năm 2014. Đây là một trong những bước chuyển trong phương thức quản lý hải quan hiện đại, thông qua việc tạo thuận lợi nhiều hơn cho doanh nghiệp có mức độ tuân thủ cao, đồng thời tập trung nguồn lực quản lý vào các lĩnh vực, đối tượng có rủi ro cao hơn.

Từ 9 doanh nghiệp trong năm đầu triển khai, đến nay có 74 doanh nghiệp được công nhận, hoạt động trong nhiều lĩnh vực xuất nhập khẩu như điện tử, công nghệ cao, sản xuất công nghiệp, dệt may, nông nghiệp và thủy sản. Trong số này có 10 doanh nghiệp đồng thời hoạt động trong lĩnh vực sản xuất công nghệ cao/bán dẫn.

Đáng chú ý, doanh nghiệp ưu tiên chỉ chiếm tỷ lệ rất nhỏ trong cộng đồng doanh nghiệp xuất nhập khẩu nhưng đóng góp tới khoảng 1/3 tổng kim ngạch xuất nhập khẩu cả nước.

Giai đoạn 2022-2025, kim ngạch xuất nhập khẩu của doanh nghiệp ưu tiên liên tục đạt trên 230 tỷ USD/năm, tương đương khoảng 28-34% tổng kim ngạch cả nước. Riêng năm 2025 đạt khoảng 256,63 tỷ USD. Trong 6 tháng đầu năm 2026, con số này đạt khoảng 164,52 tỷ USD, tương đương khoảng 30% kim ngạch xuất nhập khẩu cả nước.

Doanh nghiệp được công nhận doanh nghiệp ưu tiên được hưởng nhiều biện pháp tạo thuận lợi về thủ tục hải quan, kiểm tra, quản lý thuế, kiểm tra sau thông quan và các thuận lợi theo các Thỏa thuận công nhận lẫn nhau về doanh nghiệp ưu tiên (MRA).

Tuy nhiên, yêu cầu đối với doanh nghiệp ưu tiên cũng ngày càng được nâng cao. Doanh nghiệp phải duy trì mức độ tuân thủ pháp luật hải quan, có hệ thống kiểm soát nội bộ hiệu quả và các điều kiện áp dụng chế độ ưu tiên trong suốt quá trình hoạt động. Đồng thời, doanh nghiệp hợp tác với cơ quan hải quan trong công tác kiểm tra, giám sát và quản lý rủi ro.

Đến nay, Việt Nam đã ký 2 MRA với ASEAN và Hàn Quốc; hoàn thành triển khai MRA ASEAN giai đoạn 1 từ ngày 31/3/2026 và giai đoạn 2 từ ngày 30/6/2026. Đồng thời, Hải quan Việt Nam tiếp tục triển khai MRA Việt Nam - Hàn Quốc và nghiên cứu hợp tác theo hướng song phương, đa phương với Trung Quốc và các đối tác khác. MRA góp phần mở rộng các biện pháp tạo thuận lợi cho doanh nghiệp ưu tiên Việt Nam khi tham gia chuỗi cung ứng quốc tế.

Giai đoạn tới, Hải quan Việt Nam định hướng phát triển Chương trình doanh nghiệp ưu tiên theo chiều sâu, gắn tạo thuận lợi với quản lý tuân thủ, quản lý rủi ro, chuyển đổi số và an ninh chuỗi cung ứng; tạo điều kiện cho doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp quản trị và tuân thủ tốt tham gia chương trình, hướng tới mở rộng công nhận lẫn nhau với các đối tác quốc tế, áp dụng các cơ chế thuận lợi như giảm tỷ lệ kiểm tra, ưu tiên thông quan, rút ngắn thời gian xử lý, qua đó giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí và tăng khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Anh Minh