Chỉ đạo, điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ nổi bật tháng 4/2026

Chính phủ ban hành 8 Nghị quyết cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh

Ngày 29/4/2026, Chính phủ ban hành 8 Nghị quyết về cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh thuộc phạm vi quản lý của Bộ Nông nghiệp và Môi trường (Nghị quyết số 17/2026/NQ-CP), Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (Nghị quyết số 18/2026/NQ-CP), Bộ Công Thương (Nghị quyết số 19/2026/NQ-CP), Bộ Khoa học và Công nghệ (Nghị quyết số 20/2026/NQ-CP), Bộ Y tế (Nghị quyết số 21/2026/NQ-CP), Bộ Công an (Nghị quyết số 22/2026/NQ-CP), Bộ Giáo dục và Đào tạo (Nghị quyết số 23/2026/NQ-CP) và một Nghị quyết chung do Bộ Tư pháp chủ trì xây dựng, áp dụng cho lĩnh vực quốc phòng, nội vụ, tài chính, xây dựng, ngoại giao, tư pháp, ngân hàng (Nghị quyết số 24/2026/NQ-CP).

Theo đó, sửa đổi, bổ sung đồng bộ 163 văn bản quy phạm pháp luật, bao gồm: 02 Nghị quyết của Chính phủ, 155 Nghị định và 06 Quyết định của Thủ tướng Chính phủ.

Với việc ban hành các văn bản này, 4 chỉ tiêu cốt lõi theo Kết luận số 18-KL/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng đã được hoàn thành. Đối với thủ tục hành chính, 184 thủ tục bị bãi bỏ, 134 thủ tục được phân cấp giải quyết xuống địa phương và 349 thủ tục được đơn giản hóa, đưa quy mô thủ tục hành chính cấp Trung ương về mức 27%. Đối với điều kiện kinh doanh, 890 điều kiện bị bãi bỏ và 04 điều kiện được đơn giản hóa.

Quá trình thực thi dự kiến sẽ giảm hơn 50% thời gian thực hiện và chi phí tuân thủ cho đối tượng chịu tác động so với năm 2024; thể hiện quyết tâm chính trị cao nhất của Chính phủ trong việc xây dựng một nền hành chính phục vụ, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm.

Thủ tướng Chính phủ phát động thi đua thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng ký Chỉ thị số 15/CT-TTg ngày 23/4/2026 về việc phát động thi đua thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội hằng năm và Kế hoạch 5 năm (2026-2030) theo Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng.

Chỉ thị yêu cầu các bộ ngành, địa phương thi đua vận hành hiệu quả hệ thống chính trị theo hướng tinh, gọn, mạnh, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả; thi đua đổi mới sáng tạo, phát triển khoa học - công nghệ và chuyển đổi số, chuyển đổi xanh; thi đua xây dựng đồng bộ thể chế phát triển, trọng tâm là hệ thống pháp luật, cơ chế, chính sách nhằm tháo gỡ kịp thời, dứt điểm các nút thắt, điểm nghẽn; thi đua xây dựng nền hành chính chuyên nghiệp, liêm chính, hiện đại; thi đua phát triển kinh tế tư nhân lành mạnh, hiệu quả; nâng cao chất lượng doanh nghiệp và năng lực cạnh tranh quốc gia; thi đua phát triển văn hóa, giáo dục, y tế và an sinh xã hội, nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân; thi đua củng cố quốc phòng, an ninh, giữ vững ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội; thi đua đẩy mạnh công tác đối ngoại, chủ động hội nhập quốc tế, tạo môi trường hòa bình và điều kiện thuận lợi cho phát triển đất nước...

Thủ tướng Chính phủ quán triệt nguyên tắc quản lý vốn đầu tư công phải gắn với hạch toán kinh tế - xã hội, đánh giá hiệu quả đầu tư

Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị số 16/CT-TTg ngày 23/4/2026 về quản lý và sử dụng vốn đầu tư công gắn với hạch toán kinh tế - xã hội, đánh giá hiệu quả đầu tư; đẩy nhanh tiến độ xây dựng kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030.

Thủ tướng Chính phủ quán triệt nguyên tắc việc hạch toán kinh tế - xã hội, đánh giá hiệu quả đầu tư của dự án phải được thực hiện xuyên suốt trong quá trình từ xây dựng nhu cầu, phân bổ vốn, đến tổ chức thực hiện, quản lý sử dụng vốn đầu tư công và vận hành, khai thác dự án sau khi hoàn thành đầu tư; tăng cường kỷ luật, kỷ cương, kiên quyết phòng chống tham nhũng, lãng phí trong hoạt động đầu tư công.

Việc xây dựng Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030 phải tuân thủ các nguyên tắc, tiêu chí, định mức và thứ tự ưu tiên bố trí vốn theo quy định. Trong mỗi nhóm ưu tiên, việc sắp xếp thứ tự bố trí vốn cho từng dự án cụ thể được thực hiện trên cơ sở rà soát, tính toán hiệu quả tài chính, hiệu quả kinh tế - xã hội, tỷ suất hoàn vốn nội bộ (EIRR)...; đối với các dự án không lượng hóa được đầy đủ hiệu quả tài chính, hiệu quả kinh tế - xã hội, cần đánh giá tác động trực tiếp và gián tiếp của dự án đối với tăng trưởng, phát triển kinh tế, góp phần đảm bảo, nâng cao chất lượng an sinh xã hội, văn hóa, y tế và giáo dục, tăng cường tiềm lực quốc phòng, an ninh; việc sắp xếp thứ tự ưu tiên được tính toán phù hợp với khả năng cân đối vốn và mức độ khả thi trong thực hiện...

Chi phí khám, chữa bệnh BHYT vượt dự toán năm 2018 - 2022 được thanh toán từ nguồn dự phòng của Quỹ BHYT

Tại Nghị quyết 113/NQ-CP ngày 25/4/2026, Chính phủ đã quyết nghị các chi phí khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế vượt dự toán, vượt tổng mức thanh toán giai đoạn năm 2018 - 2022 được thanh toán từ nguồn dự phòng của Quỹ bảo hiểm y tế, trong đó:

Đối với các chi phí khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế vượt dự toán được Thủ tướng Chính phủ giao giai đoạn năm 2018 - 2022, giao Bảo hiểm xã hội Việt Nam tổ chức thực hiện thanh toán cho cơ sở khám bệnh, chữa bệnh theo quy định tại Nghị định số 146/2018/NĐ-CP ngày 17 tháng 10 năm 2018 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn biện pháp thi hành một số điều của Luật Bảo hiểm y tế.

Đối với các chi phí khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế vượt tổng mức thanh toán giai đoạn năm 2019-2022, Bảo hiểm xã hội Việt Nam khẩn trương tổ chức thực hiện thanh toán cho cơ sở khám bệnh, chữa bệnh theo quy định tại Nghị định số 75/2023/NĐ-CP ngày 19 tháng 10 năm 2023 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 146/2018/NĐ-CP ngày 17 tháng 10 năm 2018 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn biện pháp thi hành một số điều của Luật Bảo hiểm y tế.

Đẩy mạnh huy động người Việt Nam ở nước ngoài giới thiệu sản phẩm, phát triển kênh phân phối hàng Việt Nam ở nước ngoài

Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị số 11/CT-TTg ngày 3/4/2026 về việc đẩy mạnh công tác huy động người Việt Nam ở nước ngoài tham gia giới thiệu, tiêu thụ sản phẩm và phát triển các kênh phân phối hàng Việt Nam ở nước ngoài giai đoạn 2026 - 2030.

Chỉ thị đặt mục tiêu huy động người Việt Nam ở nước ngoài phát huy vai trò chiến lược, là lực lượng tại chỗ trong hoạt động giới thiệu, tiêu thụ và phân phối sản phẩm Việt Nam, giữ vững các thị trường truyền thống, đưa hàng hóa Việt Nam vào các hệ thống phân phối, siêu thị, trung tâm thương mại lớn, có uy tín, tham gia sâu hơn vào các chuỗi cung ứng, nhất là tại các thị trường ta đang có lợi thế, có cộng đồng người Việt đông đảo; ưu tiên hỗ trợ các doanh nghiệp vừa và nhỏ; tận dụng hiệu quả các Hiệp định thương mại tự do (FTA).

Phấn đấu đến năm 2030, huy động người Việt Nam ở nước ngoài tham gia giới thiệu, tiêu thụ sản phẩm và phát triển các kênh phân phối hàng Việt Nam tại tất cả các quốc gia và vùng lãnh thổ có sự hiện diện của cộng đồng người Việt Nam, huy động tất cả các hội doanh nhân người Việt Nam tại các nước tham gia, hình thành mạng lưới phân phối hàng hóa Việt Nam do người Việt Nam đóng vai trò chủ đạo.

Tăng mạnh tỷ trọng hàng Việt Nam trong hệ thống phân phối của người Việt Nam ở nước ngoài, đẩy mạnh thương mại điện tử, xây dựng cơ sở dữ liệu doanh nghiệp gắn liền với ứng dụng khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, đồng thời đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền và quảng bá hàng Việt Nam bằng các hình thức đa dạng, hiện đại.

Gắn kết công tác huy động người Việt Nam ở nước ngoài tham gia giới thiệu, tiêu thụ sản phẩm và phát triển các kênh phân phối hàng Việt Nam với việc nâng cao sức cạnh tranh, chống hàng giả, gian lận thương mại, tiêu chuẩn xanh, truy xuất nguồn gốc, bảo vệ thương hiệu quốc gia.

Đẩy mạnh đa dạng hóa các hoạt động, nhất là các hội chợ, triển lãm quy mô lớn, có uy tín; khuyến khích tổ chức chuỗi các hoạt động xúc tiến thương mại và đầu tư, quảng bá có sự tham gia của doanh nhân người Việt Nam ở nước ngoài; khuyến khích người Việt Nam ở nước ngoài nắm bắt, thông tin cho các doanh nghiệp trong nước về tình hình thị trường, thị hiếu người tiêu dùng, các chính sách nhập khẩu, các quy định, biện pháp bảo hộ thương mại; đồng thời hỗ trợ bảo vệ lợi ích cho doanh nghiệp Việt Nam trong các vụ tranh chấp thương mại...

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu khắc phục triệt để các tồn tại trong chống khai thác IUU

Ngày 25/4/2026, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đã ký Công điện số 34/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc khắc phục triệt để các tồn tại, hạn chế trong chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU).

Công điện yêu cầu các bộ, ngành, địa phương có liên quan nghiêm túc tổ chức triển khai thực hiện nhiệm vụ, giải pháp chống khai thác IUU được giao; phối hợp, chia sẻ thông tin và kịp thời đề xuất các khó khăn, vướng mắc trong quá trình tổ chức triển khai thực hiện, khắc phục triệt để các tồn tại, hạn chế trong công tác chống khai thác IUU theo khuyến nghị của EC...

Chính thức nâng mức trần thu nhập được mua nhà ở xã hội lên 25 triệu đồng/tháng từ 7/4/2026

Nghị định 136/2026/NĐ-CP ngày 07/4/2026 sửa đổi, bổ sung khoản 1 Điều 30 Nghị định số 100/2024/NĐ-CP sửa đổi về điều kiện thu nhập được mua nhà ở xã hội theo hướng tăng mức trần thu nhập từ 5-10 triệu đồng tùy đối tượng so với quy định trước đây.

Cụ thể, trường hợp người đứng đơn là người độc thân, thu nhập bình quân hàng tháng thực nhận (theo bảng lương, tiền công được xác nhận) không quá 25 triệu đồng (tăng 5 triệu đồng so với quy định cũ). Với người độc thân đang nuôi con dưới tuổi thành niên, mức thu nhập tối đa được nâng lên 35 triệu đồng/tháng (tăng 5 triệu đồng so với quy định cũ). Đối với người đã kết hôn, tổng thu nhập bình quân hàng tháng của hai vợ chồng thực nhận không quá 50 triệu đồng (tăng 10 triệu đồng so với quy định cũ).

Nâng ngưỡng chịu thuế với hộ kinh doanh lên 01 tỷ đồng/năm, áp dụng từ 1/1/2026

Chính phủ ban hành Nghị định số 141/2026/NĐ-CP ngày 29/4/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 68/2026/NĐ-CP quy định về chính sách thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và Nghị định số 320/2025/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp.

Theo đó, nâng ngưỡng chịu thuế với hộ kinh doanh lên 01 tỷ đồng/năm.

Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu năm trên 01 tỷ đồng thì phải áp dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế, hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế.

Ngoài ra, miễn thuế thu nhập doanh nghiệp đối với thu nhập của doanh nghiệp, tổ chức được thành lập theo quy định của pháp luật Việt Nam có tổng doanh thu năm từ 01 tỷ đồng trở xuống.

Nghị định 141/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2026. 

Kéo dài việc giảm thuế nhập khẩu một số mặt hàng xăng dầu về 0% đến 30/6/2026

Theo Nghị quyết số 25/2026/NQ-CP ngày 30/4/2026 của Chính phủ, kéo dài thời hạn áp dụng của Nghị định số 72/2026/NĐ-CP ngày 09/3/2026 của Chính phủ sửa đổi mức thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi đối với một số mặt hàng xăng, dầu, nguyên liệu sản xuất xăng, dầu tại Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi ban hành kèm theo Nghị định số 26/2023/NĐ-CP ngày 31/5/2023 đến hết ngày 30/6/2026. 

Cắt giảm đơn giản hóa TTHC, quy định liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh

Chính phủ ban hành Nghị quyết số 66.16/2026/NQ-CP ngày 7/4/2026 cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, quy định liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Nghị quyết nêu rõ quy định về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, quy định liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh thuộc phạm vi quản lý của 14 bộ, ngành gồm: Bộ Công an, Bộ Công Thương, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Ngoại giao, Bộ Nội vụ, Bộ Quốc phòng, Bộ Tài chính, Bộ Tư pháp, Bộ Xây dựng, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Y tế, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam.

Vi phạm trong lĩnh vực điện lực bị phạt tới 200 triệu đồng

Chính phủ ban hành Nghị định số 133/2026/NĐ-CP ngày 6/4/2026 quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực điện lực.

Nghị định quy định mức phạt tiền tối đa đối với mỗi hành vi vi phạm trong lĩnh vực điện lực là 100.000.000 đồng đối với cá nhân và 200.000.000 đồng đối với tổ chức.

Đối tượng phải thực hiện trách nhiệm tái chế sản phẩm, bao bì

Chính phủ ban hành Nghị định số 110/2026/NĐ-CP ngày 1/4/2026 quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Bảo vệ môi trường về trách nhiệm tái chế sản phẩm, bao bì và trách nhiệm xử lý chất thải của nhà sản xuất, nhập khẩu.

Nghị định quy định nhà sản xuất, nhập khẩu các sản phẩm, bao bì quy định tại Phụ lục I ban hành kèm theo Nghị định này để đưa ra thị trường Việt Nam phải thực hiện trách nhiệm tái chế sản phẩm, bao bì đó theo tỷ lệ, quy cách tái chế bắt buộc quy định tại Nghị định này.

Một số trường hợp cụ thể được thực hiện như sau:

a) Trường hợp sản phẩm, bao bì có cùng nhãn hiệu được sản xuất tại nhiều nhà sản xuất khác nhau thì tổ chức, cá nhân chịu trách nhiệm về ghi nhãn hàng hóa theo quy định của pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa là đối tượng thực hiện trách nhiệm tái chế;

b) Trường hợp tổ chức, cá nhân sản xuất là bên nhận gia công sản phẩm, bao bì cho bên đặt gia công thì bên đặt gia công là đối tượng thực hiện trách nhiệm tái chế;

c) Trường hợp ủy thác nhập khẩu sản phẩm, bao bì thì tổ chức, cá nhân chịu trách nhiệm về ghi nhãn hàng hóa theo quy định của pháp luật về chất lượng sản phẩm, hàng hóa là đối tượng thực hiện trách nhiệm tái chế. Trường hợp bên nhận ủy thác chịu trách nhiệm về ghi nhãn hàng hóa thì sản phẩm, bao bì đưa ra thị trường là sản phẩm, bao bì chuyển giao cho bên ủy thác, doanh thu từ sản phẩm, bao bì đưa ra thị trường là tổng giá trị nhập khẩu và phí ủy thác;

d) Tổ chức, cá nhân chịu trách nhiệm tái chế là công ty mẹ hoặc công ty có các chi nhánh hạch toán độc lập được ủy quyền theo quy định của pháp luật dân sự để thực hiện trách nhiệm tái chế cho công ty con hoặc chi nhánh hạch toán độc lập.

Chấn chỉnh lề lối làm việc, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước

Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà ký Quyết định số 534/QĐ-TTg ban hành Kế hoạch thực hiện Kết luận số 226-KL/TW ngày 11/12/2025 của Ban Bí thư về việc chấn chỉnh lề lối làm việc, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị (Kế hoạch).

Kế hoạch đưa ra 6 nhiệm vụ, giải pháp sau: Tổ chức tuyên truyền, phổ biến, quán triệt Kết luận số 226-KL/TW; tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với việc chấn chỉnh lề lối làm việc, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị; đổi mới, nâng cao chất lượng công tác ban hành văn bản; đổi mới mạnh mẽ chế độ hội họp; đổi mới phương thức làm việc, đẩy mạnh cải cách hành chính, trọng tâm là cải cách thủ tục hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin; tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính.

Đẩy mạnh bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng số cho cán bộ, công chức, viên chức

Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà ký Chỉ thị số 14/CT-TTg ngày 22/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ về đẩy mạnh bồi dưỡng và đánh giá kiến thức, kỹ năng số đối với cán bộ, công chức, viên chức.

Mục tiêu bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng số của cán bộ, công chức, viên chức bảo đảm đến hết năm 2026, 100% cán bộ, công chức, viên chức có hiểu biết về chuyển đổi số, kiến thức và kỹ năng số, sử dụng tốt các nền tảng, dịch vụ số phục vụ công việc.

Bảo đảm từ năm 2027 và các năm tiếp theo, 100% cán bộ, công chức, viên chức hoàn thành bồi dưỡng kiến thức và kỹ năng số theo chương trình, học liệu cập nhật, sử dụng tốt các nền tảng, các công cụ và dịch vụ số, đáp ứng yêu cầu của vị trí việc làm.

100% CBCC cấp xã chưa đáp ứng yêu cầu chuyên môn vị trí việc làm được cử đi bồi dưỡng kiến thức

Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà đã ký Quyết định 700/QĐ-TTg ngày 20/4/2026 phê duyệt Đề án tăng cường bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, công chức ở xã, phường, đặc khu đáp ứng yêu cầu vận hành chính quyền địa phương 2 cấp giai đoạn 2026 - 2031.

Mục tiêu của Đề án là bảo đảm đến hết năm 2031, 100% cán bộ, công chức cấp xã được bổ sung kiến thức và kỹ năng, nghiệp vụ mới nhằm nâng cao năng lực, tính chuyên nghiệp trong thực thi nhiệm vụ, năng lực phát triển trong bối cảnh đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp hiệu lực, hiệu quả...

Đưa Hệ thống điều phối giải quyết TTHC vào triển khai chính thức, vận hành thông suốt trong tháng 4/2026

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà ký Công điện số 33/CĐ-TTg ngày 23/4/2026 về việc thúc đẩy thực hiện thủ tục hành chính, dịch vụ công trực tuyến liên thông, đồng bộ, hiệu quả, không bị gián đoạn.

Trong đó, Công điện giao Bộ Công an khẩn trương hoàn thành Cổng Dịch vụ công quốc gia, Hệ thống điều phối giải quyết thủ tục hành chính, đưa vào triển khai chính thức và vận hành ổn định, thông suốt trong tháng 4/2026. Trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Quy chế quản lý, vận hành, khai thác Cổng Dịch vụ công quốc gia, hoàn thành trước ngày 15/5/2026.

Bên cạnh đó, chủ trì, phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Tư pháp nghiên cứu, hướng dẫn các địa phương triển khai Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính cấp tỉnh cho đến thời điểm các Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính tập trung cấp bộ vận hành ổn định, thông suốt, hoàn thành trong tháng 4/2026.

Sơ kết 1 năm sắp xếp đơn vị hành chính, vận hành chính quyền địa phương 2 cấp

Theo Kế hoạch tổ chức sơ kết 01 năm thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính các cấp và hoạt động của chính quyền địa phương 02 cấp tại Quyết định số 706/QĐ-TTg ngày 21/4/2026, các bộ ngành, địa phương sẽ tổ chức sơ kết và báo cáo đánh giá toàn diện về: Công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành; kết quả sau 01 năm vận hành chính quyền địa phương 02 cấp; bài học kinh nghiệm, cách làm hay cần nhân rộng; giải pháp, phương hướng giai đoạn 2026 - 2030 và kiến nghị.

Các bộ, cơ quan ngang bộ phải gửi báo cáo sơ kết tình hình thực hiện của cơ quan về Bộ Nội vụ trước ngày 10/5/2026.

Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương tổ chức sơ kết từ cấp xã đến cấp tỉnh; hoàn thành trước ngày 10/5/2026, gửi báo cáo về Bộ Nội vụ và các bộ, cơ quan trung ương liên quan trước ngày 15/5/2026.

Ban Chỉ đạo Trung ương tổ chức sơ kết trước ngày 20/6/2026.

Tăng cường kỷ luật trong xây dựng, ban hành văn bản quy định chi tiết luật, pháp lệnh, nghị quyết

Để đẩy nhanh tiến độ, nâng cao chất lượng công tác xây dựng, ban hành văn bản quy định chi tiết, sớm khắc phục triệt để tình trạng chậm, nợ ban hành văn bản quy định chi tiết, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu ký Công điện số 36/CĐ-TTg ngày 25/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các đồng chí Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ tập trung: Siết chặt trách nhiệm người đứng đầu, coi kết quả ban hành văn bản quy định chi tiết là tiêu chí đánh giá hoàn thành nhiệm vụ; tập trung xử lý dứt điểm các văn bản còn nợ ban hành và kiểm soát chặt phát sinh mới; đổi mới cách thức xây dựng văn bản quy định chi tiết theo hướng tinh gọn, hiệu quả, đúng thẩm quyền; chủ động rà soát, xây dựng, ban hành các văn bản theo quy định sẽ hết hiệu lực trước ngày 1/3/2027; nâng cao chất lượng ngay từ khâu xây dựng luật, gắn trách nhiệm với sản phẩm đầu ra; tăng cường kiểm tra, xử lý trách nhiệm, thiết lập kỷ luật, kỷ cương nghiêm minh...

Điều kiện công nhận xã đạt chuẩn nông thôn mới, nông thôn mới hiện đại

Tại Quyết định số 19/2026/QĐ-TTg ngày 28/4/2026, Thủ tướng Chính phủ quy định chi tiết điều kiện công nhận xã đạt chuẩn nông thôn mới, nông thôn mới hiện đại giai đoạn 2026-2030.

Quyết định quy định xã được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới khi đáp ứng các điều kiện sau đây:

+ Đáp ứng đầy đủ mức đạt chuẩn theo yêu cầu của Bộ tiêu chí quốc gia về xã nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030 ban hành kèm theo Quyết định số 51/2025/QĐ-TTg ngày 29/12/2025 của Thủ tướng Chính phủ ban hành Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030. Trường hợp đặc thù xã thuộc phạm vi quy hoạch khu chức năng đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định tổ chức thực hiện và áp dụng các yêu cầu đối với nội dung tiêu chí về quy hoạch, hạ tầng kinh tế - xã hội, phát triển kinh tế nông thôn, đảm bảo phù hợp với thực tiễn.

+ Sự hài lòng của người dân trên địa bàn xã về kết quả xây dựng nông thôn mới của xã đáp ứng yêu cầu theo hướng dẫn của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

Về tiêu chuẩn công nhận đạt nông thôn mới hiện đại, Quyết định quy định xã đáp ứng các điều kiện sau đây:

+ Đáp ứng đầy đủ mức đạt theo yêu cầu của Quy định khung thí điểm xây dựng xã nông thôn mới hiện đại giai đoạn 2026 - 2030 kèm theo Quyết định số 51/2025/QĐ-TTg.

+ Sự hài lòng của người dân trên địa bàn xã về kết quả xây dựng nông thôn mới hiện đại của xã đáp ứng yêu cầu theo hướng dẫn của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

Nhiều chính sách thúc đẩy hoạt động khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo trong cơ sở giáo dục đại học

Chính phủ ban hành Nghị định số 125/2026/NĐ-CP ngày 6/4/2026 quy định về hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong cơ sở giáo dục đại học.

Nghị định quy định, nhóm nghiên cứu tiềm năng trong cơ sở giáo dục đại học được cơ quan quản lý có thẩm quyền ưu tiên xem xét đặt hàng nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, nhiệm vụ hợp tác quốc tế và hợp tác với doanh nghiệp trên cơ sở kết quả và hiệu quả hoạt động của nhóm; được ưu tiên hỗ trợ ươm tạo, nâng cao năng lực nghiên cứu nhằm phát triển lên nhóm nghiên cứu mạnh.

Trưởng nhóm nghiên cứu tiềm năng được giảm đến 50%, thành viên chủ chốt nhóm nghiên cứu tiềm năng được giảm đến 20% định mức giờ chuẩn giảng dạy hằng năm và được khấu trừ tương ứng vào định mức giảng dạy khi xét tiêu chuẩn chức danh giáo sư, phó giáo sư; được cơ sở giáo dục đại học ưu tiên bố trí không gian làm việc, điều kiện nghiên cứu và hỗ trợ kinh phí khởi động trong phạm vi nguồn lực và quyền tự chủ của cơ sở giáo dục đại học.

Nhóm nghiên cứu mạnh được hưởng các ưu đãi từ Nhà nước như: Được đặt hàng, giao nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo đối với các lĩnh vực nghiên cứu cơ bản, công nghệ cao, công nghệ lõi, công nghệ chiến lược và các lĩnh vực ưu tiên phát triển của Nhà nước; Được ưu tiên tham gia và thực hiện các nhiệm vụ nghiên cứu khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo cấp quốc gia, nhiệm vụ nghiên cứu liên ngành và các dự án hợp tác quốc tế; Được ưu tiên tham gia tư vấn, nghiên cứu, chuyển giao và tiếp nhận công nghệ đối với các dự án trọng điểm quốc gia; Được ưu tiên sử dụng các phòng thí nghiệm trọng điểm theo chính sách ưu tiên...

Nhóm nghiên cứu mạnh trong cơ sở giáo dục đại học được hưởng ưu đãi từ cơ sở giáo dục đại học như sau: Được bố trí kinh phí hoạt động thường xuyên, phòng làm việc và các phương tiện cần thiết trong phạm vi nguồn lực và quyền tự chủ của cơ sở giáo dục đại học; được hỗ trợ kinh phí theo khả năng của cơ sở giáo dục đại học để hoàn thành nhiệm vụ nghiên cứu đã được phê duyệt; Được hỗ trợ tìm kiếm và huy động các nguồn đầu tư ngoài ngân sách nhà nước để xây dựng cơ sở vật chất, phòng thí nghiệm và được giao quản lý, sử dụng phục vụ hoạt động nghiên cứu theo quy định của pháp luật...

Quy định về trao đổi, chuyển giao kết quả giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và tín chỉ các-bon

Chính phủ ban hành Nghị định số 112/2026/NĐ-CP ngày 01/4/2026 về trao đổi quốc tế kết quả giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và tín chỉ các-bon.

Nghị định này quy định về trao đổi kết quả giảm nhẹ phát thải khí nhà kính, tín chỉ các-bon với đối tác quốc tế nhằm thực hiện Thỏa thuận Paris thuộc Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu, hỗ trợ thực hiện mục tiêu giảm nhẹ phát thải khí nhà kính quốc gia và các mục tiêu giảm nhẹ phát thải khí nhà kính khác.

Phát triển, ứng dụng hiệu quả công nghệ sinh học thành ngành kinh tế - kỹ thuật quan trọng

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng đã ký Chỉ thị số 13/CT-TTg ngày 21/4/2026 về việc tập trung phát triển, ứng dụng hiệu quả công nghệ sinh học thành ngành kinh tế - kỹ thuật quan trọng phục vụ sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Chỉ thị nêu rõ, phát triển công nghệ sinh học phải được đặt trong tổng thể triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; ưu tiên nguồn lực nhà nước đầu tư cho nghiên cứu, ứng dụng và phát triển các công nghệ lõi, công nghệ chiến lược, sản phẩm chủ lực quốc gia trong lĩnh vực công nghệ sinh học, nhiệm vụ có khả năng tạo đột phá và lan tỏa lớn; nhiệm vụ phục vụ quốc phòng, an ninh; khuyến khích mạnh mẽ khu vực tư nhân đầu tư vào công nghiệp sinh học; phát triển công nghiệp sinh học lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, công thương thành ngành kinh tế - kỹ thuật...

Thành lập Mạng lưới quan trắc và cảnh báo phóng xạ môi trường quốc gia

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ký Quyết định số 710/QĐ-TTg ngày 23/4/2026 thành lập Mạng lưới quan trắc và cảnh báo phóng xạ môi trường quốc gia trên cơ sở kết nối, liên kết các cơ quan, đơn vị hiện có thuộc các bộ, ngành và địa phương có chức năng, nhiệm vụ liên quan.

Việc thiết lập và vận hành hệ thống quan trắc phóng xạ môi trường nhằm theo dõi thường xuyên, phát hiện kịp thời các diễn biến bất thường về phóng xạ trong môi trường trên diện rộng thuộc lãnh thổ Việt Nam và đáp ứng yêu cầu phát triển, ứng dụng năng lượng nguyên tử trong tình hình mới; cung cấp thông tin, dữ liệu phục vụ cảnh báo sớm và ứng phó sự cố bức xạ, sự cố hạt nhân, phòng thủ dân sự và bảo đảm an ninh hạt nhân; quản lý và chia sẻ cơ sở dữ liệu quan trắc phóng xạ môi trường trên nền tảng số quốc gia phục vụ công tác quản lý nhà nước về năng lượng nguyên tử, giám sát ảnh hưởng của các cơ sở bức xạ, cơ sở hạt nhân trong và ngoài lãnh thổ có thể tác động đến Việt Nam, tích hợp với cơ sở dữ liệu quốc gia về môi trường.

Quy định mức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hôn nhân gia đình

Tại Nghị định số 109/2026/NĐ-CP, Chính phủ quy định chi tiết hình thức, mức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hôn nhân gia đình như: Phạt từ 1-3 triệu đồng đối với hành vi tổ chức lấy vợ, lấy chồng cho người chưa đủ tuổi kết hôn; phạt từ 5-10 triệu đồng đối với vi phạm chế độ hôn nhân một vợ, một chồng; phạt từ 10-20 triệu đồng đối với hành vi mang thai hộ vì mục đích thương mại; phạt từ 5-10 triệu đồng đối với hành vi lợi dụng thực hiện quyền, nghĩa vụ của người giám hộ để trục lợi...

Hướng dẫn đặc xá năm 2026

Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc - Chủ tịch Hội đồng tư vấn đặc xá đã ký Hướng dẫn số 33/HD-HĐTVĐX về việc triển khai thực hiện Quyết định số 457/QĐ-CTN ngày 7/4/2026 của Chủ tịch nước về đặc xá năm 2026.

Theo hướng dẫn, đối tượng xét đặc xá gồm:

1- Người bị kết án phạt tù có thời hạn, tù chung thân đã được giảm xuống tù có thời hạn đang chấp hành án phạt tù tại trại giam, trại tạm giam (phạm nhân).

2- Người đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù.

Về thời gian thực hiện, từ ngày 24/5/2026 đến ngày 26/5/2026, Hội đồng tư vấn đặc xá họp xét duyệt danh sách đặc xá.

Từ ngày 27/5/2026 đến ngày 28/5/2026, Thường trực Hội đồng tư vấn đặc xá tổng hợp, hoàn chỉnh danh sách đặc xá trình Chủ tịch nước quyết định.

Tổ chức họp báo công bố Quyết định đặc xá của Chủ tịch nước vào ngày 30/5/2026.

Tổ chức tha người được đặc xá theo Quyết định của Chủ tịch nước vào ngày 01/6/2026.

Triển khai thực hiện công tác đặc xá năm 2026

Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Gia Túc ký Công điện số 31/CĐ-TTg ngày 18/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc triển khai thực hiện công tác đặc xá năm 2026.

Công điện giao Bộ Công an có trách nhiệm trực tiếp chỉ đạo việc xét đề nghị đặc xá cho phạm nhân đang chấp hành án phạt tù tại các trại giam, trại tạm giam do Bộ Công an quản lý; đôn đốc, hướng dẫn, kiểm tra các Bộ, ngành, địa phương triển khai thực hiện; kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc phát sinh, trường hợp vượt thẩm quyền.

UBND các tỉnh, thành phố chỉ đạo Công an cấp tỉnh phối hợp với các Ban, ngành, đoàn thể, tổ chức xã hội ở địa phương thực hiện tốt công tác quản lý, giáo dục và giúp đỡ người được đặc xá; nắm chắc tình hình, diễn biến của số người được đặc xá về cư trú tại địa phương, không để gây ảnh hưởng đến an ninh quốc gia và trật tự, an toàn xã hội; xử lý kịp thời, nghiêm minh những người có hành vi phạm tội và vi phạm pháp luật...