Đường Hồ Chí Minh: Kết thúc đầu tư hai làn xe, tiếp tục hoàn thiện theo quy hoạch
(Chinhphu.vn) - Chiều 30/10, tại phiên thảo luận của Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh đã trao đổi, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội kiến nghị liên quan đến việc kết thúc đầu tư đường Hồ Chí Minh với quy mô hai làn xe, tiến độ hoàn thành toàn tuyến.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh trao đổi, làm rõ một số kiến nghị của đại biểu - Ảnh: chinhphu.vn/Nhật Bắc
Làm rõ kiến nghị về việc phân định giữa kết thúc đầu tư đường Hồ Chí Minh với quy mô hai làn xe và hoàn thành toàn bộ tuyến đường, Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho biết, việc kết thúc đầu tư quy mô hai làn xe là chính thức khép lại giai đoạn phân kỳ đã được đề ra tại Nghị quyết số 38/2004/QH11 và Nghị quyết số 66/2013/QH13 của Quốc hội.
Mục tiêu của giai đoạn này là nối thông toàn bộ tuyến đường Hồ Chí Minh từ Pác Bó (Cao Bằng) đến Đất Mũi (Cà Mau) với quy mô hai làn xe, qua đó chuyển sang giai đoạn đầu tư mới, từng bước đầu tư phù hợp với quy hoạch.
Bộ trưởng nhấn mạnh, kết thúc giai đoạn đầu tư quy mô hai làn xe không đồng nghĩa với việc dự án đã hoàn thành toàn bộ. Theo quy hoạch mạng lưới đường bộ thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, đường Hồ Chí Minh vẫn là trục giao thông huyết mạch, cần tiếp tục được đầu tư nâng cấp lên thành đường cao tốc.
Mặt khác, một dự án chỉ được coi là hoàn thành khi đã thực hiện đầy đủ các công việc thi công, nghiệm thu, đưa vào khai thác, sử dụng và được cấp có thẩm quyền phê duyệt quyết toán. Vì vậy, việc Quốc hội ban hành nghị quyết kết thúc thực hiện Nghị quyết số 38/2004/QH11 và Nghị quyết số 66/2013/QH13 nhằm đánh giá, tổng kết mốc hoàn thành mục tiêu cơ bản nối thông toàn tuyến với quy mô hai làn xe, đồng thời chuyển sang giai đoạn đầu tư mới.
Thông tin về tiến độ, Bộ trưởng cho biết, đường Hồ Chí Minh có tổng chiều dài 2.656,5 km. Đến nay, tuyến đã hoàn thành 2.499 km; dự kiến đến hết tháng 12/2026 hoàn thành 2.643 km. Trong quý I/2027, dự kiến hoàn thành 13 km đoạn Gò Quao - Vĩnh Thuận.
Về công tác quyết toán, giai đoạn 1 đã hoàn thành từ năm 2016. Đối với giai đoạn 2, khối lượng quyết toán đạt khoảng 89%, dự kiến hoàn thành trong năm 2027.
Liên quan đến đề xuất đầu tư cầu Tân Châu – Hồng Ngự trên tuyến quốc lộ N1, Bộ trưởng cho biết, đã phân cấp cho địa phương, đề nghị UBND tỉnh An Giang trực tiếp quản lý tuyến đường và tổ chức triển khai đầu tư đồng bộ.
Bộ trưởng Bộ Xây dựng cũng cho biết thêm, đối với cao tốc Hà Tiên – Rạch Giá – Bạc Liêu (CT.35), tuyến được quy hoạch quy mô 4 làn xe, dự kiến đầu tư trước năm 2030; Chính phủ đang nghiên cứu, cân đối nguồn lực.
Về giải pháp sử dụng cát biển, Bộ trưởng thông tin cát dùng cho một số tuyến đường ở đồng bằng sông Cửu Long thực chất là cát khu vực cuối sông Tiền, sông Hậu; việc khai thác phải theo tiêu chuẩn, quy chuẩn, trong khi chi phí có thể tăng cao do cự ly vận chuyển và yêu cầu rửa mặn.
Trả lời kiến nghị liên quan các dự án BOT trên tuyến đường Hồ Chí Minh, đặc biệt là dự án BOT Quán Nước qua địa bàn Đắk Lắk, Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho biết hiện toàn tuyến có 64 dự án đầu tư theo hình thức BOT, trong đó có 3 dự án phát sinh khó khăn và tiềm ẩn nguy cơ sụt giảm doanh thu.
Nguyên nhân được xác định là do xuất hiện các tuyến đường Hồ Chí Minh song song và một số tuyến đường nhánh của địa phương, làm phân tán lưu lượng phương tiện, ảnh hưởng đến doanh thu của dự án BOT Quán Nước, đoạn Km138 - Km1763 theo nội dung báo cáo.
Về giải pháp, Bộ trưởng cho biết việc xử lý cần căn cứ Nghị định 122/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết, hướng dẫn xử lý các dự án BOT. Bộ Xây dựng sẽ phối hợp chặt chẽ với nhà đầu tư, địa phương và các cơ quan nhà nước có thẩm quyền để xác định chính xác mức độ sụt giảm doanh thu, từ đó thực hiện cơ chế hỗ trợ, chia sẻ từ nguồn ngân sách theo đúng quy định.
Theo Bộ trưởng, việc xử lý phải bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án và người dân, góp phần tháo gỡ khó khăn cho các dự án BOT, đồng thời bảo đảm hiệu quả đầu tư và hoạt động khai thác công trình giao thông.
Diệu Anh