Hoàn thiện thể chế y tế: Dấu ấn năm 2025 với 4 văn bản quan trọng

Chiều 8/1, Bộ Y tế tổ chức hội nghị tổng kết công tác xây dựng pháp luật và nghị quyết của Quốc hội thuộc lĩnh vực y tế năm 2025.

Dự hội nghị có Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh; Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và xã hội của Quốc hội Nguyễn Đắc Vinh cùng đại diện lãnh đạo các bộ, ngành.

Nhân dịp này, Bộ trưởng Bộ Y tế trân trọng trao Kỷ niệm chương Vì sức khỏe nhân dân tới Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long; đồng chí Nguyễn Thị Thanh, Phó Chủ tịch Quốc hội; đồng chí Nguyễn Đắc Vinh, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và xã hội của Quốc hội.

Bộ trưởng Bộ Y tế cũng đã trao Bằng khen của Bộ Y tế cho các lãnh đạo và chuyên viên của các ban, bộ ngành Trung ương, lãnh đạo các Vụ, Cục thuộc Bộ Y tế, nhằm ghi nhận những đóng góp trong công tác xây dựng chính sách pháp luật của lĩnh vực Y tế và trong công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân.

4 văn bản quan trọng của ngành y

Năm 2025 là năm có ý nghĩa đặc biệt đối với ngành Y tế, không chỉ bởi khối lượng công việc lớn, yêu cầu cao về tiến độ và chất lượng, mà còn là năm đánh dấu bước hoàn thiện quan trọng về thể chế trong công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân giai đoạn phát triển mới của đất nước.

Năm 2025, Quốc hội đã xem xét, thông qua 2 Luật và 2 Nghị quyết quan trọng trong lĩnh vực y tế, tạo nền tảng pháp lý đồng bộ cho giai đoạn phát triển tiếp theo của ngành.

Cụ thể, Luật Phòng bệnh được Quốc hội thông qua, thể hiện bước chuyển trong tư duy chăm sóc sức khỏe nhân dân, từ trọng tâm "khám bệnh, chữa bệnh" sang chủ động phòng bệnh, lấy người dân làm trung tâm và coi phòng bệnh là nền tảng của hệ thống y tế bền vững.

Luật đã xây dựng khuôn khổ pháp lý cho công tác phòng, chống bệnh truyền nhiễm, bệnh không lây nhiễm, rối loạn tâm thần và dinh dưỡng trong phòng bệnh, đồng thời khắc phục những hạn chế, bất cập bộc lộ rõ qua thực tiễn, đặc biệt là trong công tác phòng, chống đại dịch COVID-19 vừa qua.

Một điểm nhấn quan trọng của Luật là việc bảo đảm cơ chế tài chính bền vững cho công tác phòng bệnh, gắn với trách nhiệm của ngân sách nhà nước và định hướng hình thành Quỹ phòng bệnh, tạo điều kiện để y tế dự phòng và y tế cơ sở được đầu tư ổn định, lâu dài.

Luật cũng đã mở rộng và nâng cao quyền lợi của người dân trong phòng bệnh, như khám sức khỏe định kỳ, sàng lọc sớm theo lộ trình ưu tiên, bảo đảm tiếp cận công bằng vaccine, sinh phẩm, chú trọng dinh dưỡng trong phòng bệnh, đặc biệt là dinh dưỡng 1000 ngày đầu đời, đồng thời dành sự quan tâm tới nhân lực làm công tác phòng bệnh và các chính sách ưu tiên đối với vùng khó khăn, biên giới, hải đảo và vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Luật Dân số đánh dấu sự thay đổi căn bản trong tư duy chính sách về lĩnh vực này, chuyển trọng tâm từ kế hoạch hóa gia đình sang dân số và phát triển, tiếp cận toàn diện các vấn đề về quy mô, cơ cấu, phân bố, thích ứng với già hóa dân số và nâng cao chất lượng dân số theo vòng đời. Luật đã tạo cơ sở pháp lý quan trọng để gắn kết công tác dân số với phát triển kinh tế – xã hội, an sinh xã hội và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực quốc gia.

Đối với hai Nghị quyết của Quốc hội được thông qua tiếp tục hoàn thiện bức tranh chính sách tổng thể của ngành Y tế. Trong đó, Nghị quyết về một số cơ chế, chính sách đặc biệt tạo đột phá cho công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, đã kịp thời tháo gỡ các điểm nghẽn về cơ chế, chính sách, tạo điều kiện cho đổi mới, phát triển hệ thống y tế.

Nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026–2035 thể hiện cam kết của Nhà nước trong việc đầu tư cho y tế và dân số, bảo đảm nguồn lực bền vững để các chính sách đã được ban hành sớm đi vào cuộc sống.

"Năm 2025, Bộ Y tế đã đạt và vượt mức kế hoạch đề ra trong công tác xây dựng chính sách pháp luật với 4 văn bản quan trọng trên. Các văn bản này đã giải quyết nhiều vấn đề còn tồn tại, nhiều khó khăn, vướng mắc ảnh hưởng đến sự phát triển của ngành y trong thời gian rất dài vừa qua", Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan nhấn mạnh tại hội nghị.

Trong thời gian tới, Bộ Y tế xác định nhiệm vụ trọng tâm là tổ chức triển khai hiệu quả các Luật và Nghị quyết đã được ban hành, tập trung xây dựng và ban hành kịp thời các văn bản hướng dẫn thi hành; tăng cường phối hợp liên ngành; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với trách nhiệm giải trình; theo dõi, đánh giá quá trình thực hiện để kịp thời đề xuất hoàn thiện chính sách, bảo đảm các chủ trương, chính sách thực sự đi vào cuộc sống, mang lại lợi ích thiết thực cho nhân dân.

Hiền Minh