Nâng cao hiệu quả thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở và đẩy mạnh phong trào toàn dân chăm sóc sức khỏe

Phát triển sâu rộng phong trào thể dục, thể thao quần chúng, thể thao học đường

Đề án được thực hiện trong phạm vi toàn quốc từ giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045 với mục tiêu bảo đảm hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao và không gian công cộng phục vụ tập luyện thể dục, thể thao, rèn luyện sức khỏe cho nhân dân được hoàn thiện, phát huy hiệu quả về cơ sở vật chất, trang thiết bị; cơ chế, phương thức tổ chức, quản lý, vận hành; công năng khai thác, sử dụng, gắn kết với quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội và các quy hoạch, kế hoạch, chiến lược liên quan tại địa phương, phù hợp với điều kiện thực tế trên từng địa bàn; ưu tiên khu vực ven biển, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng khó khăn và đặc biệt khó khăn.

Huy động mạnh mẽ các nguồn lực xã hội; bảo đảm người dân được tham gia sinh hoạt văn hóa, vui chơi giải trí, rèn luyện sức khỏe thường xuyên, phù hợp với điều kiện, khả năng, sở thích, nhu cầu. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý, khai thác và kết nối dữ liệu phục vụ công tác quản lý nhà nước.

Phát triển sâu rộng phong trào, hoạt động thể dục, thể thao quần chúng, thể thao học đường. Khuyến khích mỗi người dân lựa chọn và duy trì tập luyện thường xuyên ít nhất một môn thể thao hoặc hình thức vận động phù hợp; mở rộng các câu lạc bộ, nhóm sở thích và các mô hình tập luyện thể dục, thể thao phù hợp tại cộng đồng; nâng cao tỷ lệ người dân tham gia tập luyện thể dục, thể thao thường xuyên.

Phát triển văn hóa, ý thức rèn luyện sức khỏe, từng bước xây dựng quốc gia vận động thông qua tăng cường vận động thể chất thường xuyên, khoa học, chăm sóc dinh dưỡng hợp lý, chủ động kiểm soát và phòng ngừa bệnh tật.

100% đơn vị hành chính cấp tỉnh có đủ 03 loại hình thiết chế văn hóa cơ bản

Trong giai đoạn 2026 - 2030, về thiết chế văn hóa, thể thao và không gian công cộng, Đề án phấn đấu 100% đơn vị hành chính cấp tỉnh có đủ 03 loại hình thiết chế văn hóa cơ bản, gồm: Trung tâm văn hóa - nghệ thuật, bảo tàng và thư viện, bảo đảm đồng bộ, hiện đại, gắn với chuyển đổi số và mô hình quản trị hiệu quả; 80% đơn vị hành chính cấp tỉnh có đủ 03 công trình thể thao cơ bản (nhà thi đấu, sân vận động, bể bơi) đáp ứng tiêu chí, tiêu chuẩn quy định.

Phấn đấu 100% đơn vị hành chính cấp xã có thiết chế văn hóa, thể thao đáp ứng tiêu chí, tiêu chuẩn quy định; 90% thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở hoạt động thường xuyên, hiệu quả. Hầu hết các thôn, tổ dân phố, khu dân cư, khu đô thị, các khu công nghiệp, khu chế xuất, khu kinh tế có ít nhất 01 thiết chế thể thao hoặc 01 điểm tập luyện thể dục, thể thao công cộng...

Phấn đấu mỗi người dân lựa chọn ít nhất 01 môn thể thao

Về phong trào rèn luyện thể thao thường xuyên, Đề án đưa ra mục tiêu là phong trào thể dục, thể thao cho mọi người phát triển rộng khắp; phấn đấu tỷ lệ người tập luyện thể dục, thể thao thường xuyên đạt trên 58% dân số (đối với khu vực đồng bằng), trên 32% dân số (đối với khu vực đồng bào dân tộc thiếu số, miền núi, hải đảo, biên giới); tỷ lệ hộ gia đình thể thao đạt trên 35% (đối với khu vực đồng bằng) và trên 20% (đối với khu vực đồng bào dân tộc thiếu số, miền núi, hải đảo, biên giới); trên 90% học sinh, sinh viên và cán bộ, chiến sĩ thuộc lực lượng vũ trang đạt tiêu chuẩn rèn luyện thân thể, sức khỏe theo quy định; hầu hết đơn vị hành chính cấp xã và các thôn, tổ dân phố, khu dân cư có câu lạc bộ thể thao cơ sở.

Phấn đấu mỗi người dân lựa chọn ít nhất 01 môn thể thao hoặc 01 hình thức tập luyện phù hợp để tập luyện thường xuyên, bảo đảm phù hợp độ tuổi, giới tính, nghề nghiệp, tình trạng sức khỏe và đặc thù vùng miền; khuyến khích đa dạng hóa hình thức tập luyện theo cá nhân, gia đình, nhóm và cộng đồng; kết hợp vận động hàng ngày với tập luyện có kế hoạch, phù hợp thể trạng, hình thành thói quen rèn luyện thường xuyên, liên tục và bền vững.

Phát triển các loại hình bảo hiểm sức khỏe

Về văn hóa sức khỏe trong nhân dân, phấn đấu đạt tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế toàn dân; phát triển các loại hình bảo hiểm sức khỏe.

Hằng năm, trên 90% thanh niên ở đô thị, 80% thanh niên ở nông thôn, 70% thanh niên vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn được tham gia các hoạt động văn hóa, nghệ thuật hoặc sáng tạo văn hóa, thể dục, thể thao, hoạt động sinh hoạt cộng đồng.

Hằng năm, trên 70% thanh niên được tiếp cận kiến thức, kỹ năng về xây dựng gia đình hạnh phúc, phát triển bền vững tại cơ sở, mô hình can thiệp, phòng ngừa, ứng phó bạo lực gia đình và bạo lực trên cơ sở giới.

Đến năm 2045, tầm vóc thanh niên Việt Nam đạt mức cao trong khu vực

Đến năm 2045, Đề án phấn đấu 100% thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở đạt chuẩn theo quy định; 100% đơn vị hành chính cấp tỉnh có đủ 03 công trình thể thao cơ bản (nhà thi đấu, sân vận động, bể bơi) đáp ứng tiêu chí, tiêu chuẩn quy định. 100% trường học trong hệ thống giáo dục phổ thông có công trình thể thao.

Phong trào thể dục, thể thao phát triển đồng đều, đa dạng trong các đối tượng và địa bàn; nhân dân duy trì thói quen rèn luyện thể chất thường xuyên; trên 95% học sinh, sinh viên và cán bộ, chiến sĩ trong lực lượng vũ trang đạt tiêu chuẩn rèn luyện thân thể, sức khỏe theo quy định; tầm vóc thanh niên Việt Nam đạt mức cao trong khu vực.

Hình thành nền tảng thể chất và văn hóa rèn luyện sức khỏe suốt đời trong học sinh, sinh viên, gắn với giáo dục toàn diện đức - trí - thể - mỹ; học sinh, sinh viên duy trì "thói quen vận động suốt đời" (là tiêu chí đánh giá cốt lõi cho việc thực hiện văn hóa sức khỏe trong nhà trường).

Chỉ số sức khỏe của người dân, chỉ số bao phủ dịch vụ chăm sóc sức khỏe thiết yếu ngang tầm các nước phát triển trong khu vực và trên thế giới...

Để đạt được các mục tiêu trên, Đề án đưa ra 5 nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm sau:

1- Hoàn thiện cơ chế, chính sách, quy định pháp luật

Rà soát, hoàn thiện cơ chế, chính sách quản lý, khai thác, vận hành hiệu quả hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp; tổ chức sắp xếp, nâng cấp hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao đáp ứng quy mô đơn vị hành chính sau sắp xếp, sáp nhập; hoàn thiện tiêu chí, tiêu chuẩn chất lượng dịch vụ sự nghiệp công trong lĩnh vực văn hóa, thể thao có liên quan; xây dựng tiêu chí đánh giá hiệu quả.

Khai thác thiết chế văn hóa, thể thao và không gian công cộng phục vụ rèn luyện sức khỏe; xây dựng bộ chỉ số về thể lực, mức độ vận động và khả năng tiếp cận thể dục, thể thao...

2- Nâng cao hiệu quả phong trào toàn dân chủ động chăm sóc sức khỏe, xây dựng văn hóa sức khỏe trong nhân dân

Tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức tổ chức Cuộc vận động "Toàn dân rèn luyện thân thể theo gương Bác Hồ vĩ đại", lấy nâng cao sức khỏe nhân dân làm mục tiêu trung tâm; đẩy mạnh phong trào toàn dân chủ động chăm sóc sức khỏe gắn với phong trào "Mỗi người dân lựa chọn ít nhất một môn thể thao phù hợp để tập luyện thường xuyên"; khuyến khích đa dạng hóa hình thức tập luyện phù hợp với độ tuổi, giới tính, nghề nghiệp, tình trạng sức khỏe và đặc thù vùng miền.

Xây dựng, hoàn thiện và nhân rộng mô hình chủ động chăm sóc sức khỏe và tập luyện thể dục, thể thao tại gia đình, nhà trường, cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và khu dân cư. Phát triển các mô hình "Không gian công cộng vì sức khỏe", "Công viên sức khỏe" và "Không gian vận động", câu lạc bộ thể thao cộng đồng, không gian sáng tạo, sinh hoạt văn hóa, nghệ thuật kết hợp chăm sóc sức khỏe tinh thần.

3- Nâng cao hiệu quả sử dụng thiết chế văn hóa, thể thao và không gian công cộng phục vụ phong trào chăm sóc sức khỏe nhân dân

Rà soát, bố trí quỹ đất phù hợp quy hoạch; ưu tiên khai thác hiệu quả cơ sở vật chất hiện có; nâng cao chất lượng, đổi mới phương thức tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao, vui chơi giải trí, câu lạc bộ tại thiết chế văn hóa, thể thao nhằm thu hút đông đảo người dân tham gia.

Ưu tiên hỗ trợ hoạt động văn hóa, thể thao tại miền núi, hải đảo, biên giới, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn và đặc biệt khó khăn; bố trí các không gian công cộng (công viên, khu tập luyện ngoài trời) gần các cụm trường học để thuận lợi cho học sinh, sinh viên tham gia tập luyện thể dục, thể thao.

4- Phát triển thể thao học đường, hình thành nền tảng văn hóa sức khỏe suốt đời của người Việt Nam

Tăng cường phối hợp giữa ngành giáo dục và đào tạo với ngành y tế, văn hóa, thể thao trong tổ chức giáo dục thể chất, hoạt động thể dục, thể thao gắn với dinh dưỡng hợp lý, chăm sóc sức khỏe học đường và phát triển thể lực, tầm vóc học sinh, sinh viên; đổi mới giáo dục thể chất và hoạt động thể thao trong trường học; phát huy vai trò của gia đình, nhà trường và xã hội trong xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh...

5- Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức và ứng dụng khoa học, công nghệ trong phát triển thể dục, thể thao, xây dựng văn hóa sức khỏe nhân dân

Xây dựng văn hóa sức khỏe để trở thành nếp sống quen thuộc của người dân; khuyến khích cách làm sáng tạo, phù hợp với tập quán vùng miền; sử dụng nền tảng số, mạng xã hội để phổ biến kiến thức, kỹ năng về dinh dưỡng, vận động thể chất, chăm sóc sức khoẻ, hình thành thói quen rèn luyện thường xuyên, phù hợp với từng nhóm đối tượng, vùng miền.

Ứng dụng khoa học, công nghệ và phát triển các nền tảng số hỗ trợ người dân theo dõi, cải thiện sức khỏe toàn diện về thể chất, dinh dưỡng và tinh thần; từng bước hình thành hệ sinh thái "công dân sức khỏe số", phục vụ hiệu quả công tác theo dõi, đánh giá và hoạch định chính sách về sức khỏe nhân dân...

Phương Nhi