Trung Quốc phê duyệt thêm nhiều mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói nông sản Việt Nam

Trong khuôn khổ chuyến công tác tại Trung Quốc, Đoàn công tác Bộ Nông nghiệp và Môi trường do Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp dẫn đầu ngày 20/8 đã làm việc với Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) tại thành phố Đại Liên, do Phó Tổng cục trưởng Trương Bảo Phong chủ trì. Hai bên tập trung thúc đẩy thương mại nông sản, tháo gỡ vướng mắc kỹ thuật và tăng cường cơ chế phối hợp.

Thông tin đáng chú ý là GACC đã hoàn thành đánh giá 736 hồ sơ sầu riêng của Việt Nam, gồm 487 vùng trồng và 249 cơ sở đóng gói. Kết quả, 401 vùng trồng và 166 cơ sở đóng gói đáp ứng yêu cầu, được phê duyệt, tương ứng 82,3% và 66,7% số hồ sơ được đánh giá.

Trong số hồ sơ sầu riêng được đánh giá, 86 vùng trồng và 83 cơ sở đóng gói cần tiếp tục khắc phục, hoàn thiện để GACC xem xét ở bước tiếp theo. Ngoài sầu riêng, phía Trung Quốc cũng phê duyệt thêm 6 mã số vùng trồng dừa, ớt và 70 mã số cơ sở đóng gói các sản phẩm nông sản khác của Việt Nam.

Việc bổ sung số lượng lớn mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói góp phần mở rộng năng lực xuất khẩu chính ngạch, nhất là trong thời điểm sầu riêng Tây Nguyên bước vào cao điểm thu hoạch. Đây cũng là điều kiện để các địa phương, doanh nghiệp chủ động tổ chức sản xuất, thu mua, đóng gói và xuất khẩu.

Tại cuộc làm việc, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đánh giá cao sự phối hợp của GACC, đồng thời đề nghị đẩy nhanh đánh giá hồ sơ, nhất là đối với các mặt hàng đang vào vụ thu hoạch và có nhu cầu xuất khẩu cao. Việt Nam cũng đề nghị tăng tần suất tiếp nhận hồ sơ để rút ngắn thời gian chờ.

Phía Trung Quốc ghi nhận đề nghị này để xem xét, song cho biết trước mắt vẫn duy trì tần suất 3 tháng/lần do GACC cần thời gian bố trí nhân lực và các nguồn lực cần thiết để xử lý hồ sơ.

Nâng chất lượng vùng trồng, cơ sở đóng gói để tăng tỷ lệ được phê duyệt

Từ kết quả đánh giá, Bộ Nông nghiệp và Môi trường xác định việc nâng cao chất lượng hồ sơ, vùng trồng và cơ sở đóng gói là yếu tố then chốt để tăng tỷ lệ được phê duyệt.

Các địa phương, chủ vùng trồng và cơ sở đóng gói cần hoàn thiện hồ sơ đầy đủ, phù hợp thực tế và đáp ứng yêu cầu của nước nhập khẩu. Các điều kiện kỹ thuật phải được duy trì thường xuyên, không chỉ hoàn thiện tài liệu tại thời điểm đăng ký. Với những trường hợp được yêu cầu khắc phục, cần xác định đúng nguyên nhân, xử lý thực chất và cung cấp đầy đủ bằng chứng trước khi gửi lại.

Bộ cũng yêu cầu tăng cường kiểm tra thực tế, giám sát và hậu kiểm nhằm bảo đảm chất lượng mã số, hạn chế nguy cơ bị cảnh báo hoặc tạm dừng sau khi được phê duyệt.

Tại cuộc làm việc, Việt Nam thông tin với GACC về những thay đổi trong quản lý mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói theo Nghị quyết số 36/2026/NQ-CP ngày 31/7/2026. Hệ thống quản lý đang chuyển mạnh sang dựa trên dữ liệu, truy xuất nguồn gốc, phân loại rủi ro và trách nhiệm của chủ thể, đồng thời từng bước số hóa, quản lý tập trung dữ liệu mã số.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẳng định cải cách thủ tục trong nước không làm giảm các yêu cầu kỹ thuật đối với nông sản xuất khẩu sang Trung Quốc. Các vùng trồng, cơ sở đóng gói vẫn phải đáp ứng đầy đủ nghị định thư, yêu cầu kỹ thuật và quy định của GACC.

Chất lượng và tuân thủ là nền tảng để mở rộng thị trường bền vững

Hai bên thống nhất tăng cường hợp tác về tiêu chuẩn kỹ thuật và kiểm nghiệm an toàn thực phẩm. Việt Nam đề nghị nghiên cứu lộ trình công nhận lẫn nhau về năng lực phòng kiểm nghiệm, phương pháp và kết quả kiểm nghiệm đối với một số chỉ tiêu; đồng thời tăng trao đổi về tiêu chuẩn, phương pháp kiểm dịch thực vật phù hợp pháp luật mỗi nước và thông lệ quốc tế.

Hai bên thống nhất duy trì trao đổi kỹ thuật định kỳ 3 lần/năm theo hình thức trực tiếp hoặc trực tuyến, đồng thời chủ động trao đổi khi phát sinh vấn đề cấp thiết.

Liên quan việc tạm dừng mã số, Việt Nam đề nghị GACC tăng thời gian thông báo trước để doanh nghiệp có thể điều chỉnh kế hoạch thu hoạch, thu mua, đóng gói và vận chuyển. GACC cho biết quy định thông báo tạm dừng xuất khẩu sau khoảng 48 giờ hiện được áp dụng thống nhất đối với các nước và trước mắt chưa có căn cứ để thay đổi.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường xác định mở rộng số lượng mã số phải đi đôi với nâng cao chất lượng và tính minh bạch của từng mã số. Các địa phương cần tăng cường hướng dẫn, giám sát, hậu kiểm, nâng chất lượng vùng trồng, cơ sở đóng gói và hệ thống truy xuất nguồn gốc, hướng tới sản xuất minh bạch, tuân thủ và có trách nhiệm, tạo nền tảng cho xuất khẩu nông sản Việt Nam sang Trung Quốc ổn định, bền vững.

Đỗ Hương