Lấn đất trước khi sang tên, thời điểm vi phạm được tính thế nào?

Năm 2003, hộ gia đình ông A gồm có ông A và vợ được cấp quyền sử dụng đất thửa 267 tờ bản đồ địa chính năm 1995 với diện tích 416,4 m². Năm 2003, ông A xây nhà và lấn sang thửa 268 là đất Trạm xá với diện tích 121,6 m².

Năm 2008, ông A chết, không để lại di chúc. Ông A có 3 người con. Ngày 27/10/2014 con trai cả của ông A được đăng ký biến động quyền sử dụng đất và được giao quyền sử dụng thửa 267 theo bản đồ địa chính năm 1995. Và con trai cả ông A vẫn sử dụng nguyên hiện trạng.

Bà Nguyễn Thanh Hoài hỏi, trong trường hợp con trai ông A không thuộc hộ khẩu của gia đình vợ chồng ông A và không đăng ký tạm trú tại thửa đất 267 thì hành vi chiếm đất công của con trai ông A được xác định từ thời điểm nào? Trong trường hợp một số người sinh sống lâu năm xác nhận con trai ông A sống ở đó thì sao?

Bộ Nông nghiệp và Môi trường trả lời vấn đề này như sau:

Khoản 31 Điều 3 Luật Đất đai quy định:

"31. Lấn đất là việc người sử dụng đất chuyển dịch mốc giới hoặc ranh giới thửa đất để mở rộng diện tích đất sử dụng mà không được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép hoặc không được người sử dụng hợp pháp diện tích đất bị lấn đó cho phép".

Theo quy định tại Điều 3 Nghị định số 123/2024/NĐ-CP ngày 04/10/2024 của Chính phủ quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai thì hành vi lấn đất là hành vi đang thực hiện.

Tại điểm a khoản 5 Điều 5 Nghị định số 123/2024/NĐ-CP quy định:

"5. Việc xử phạt vi phạm hành chính và áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả trong trường hợp có giao dịch về chuyển quyền sử dụng đất, cho thuê, cho thuê lại, góp vốn bằng quyền sử dụng đất thực hiện như sau:

a) Trường hợp vi phạm hành chính xảy ra trước khi chuyển quyền sử dụng đất thì bên chuyển quyền sử dụng đất bị xử phạt vi phạm hành chính và phải thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả đối với hành vi vi phạm do mình gây ra theo quy định. Trường hợp bên chuyển quyền là tổ chức đã giải thể, phá sản, cá nhân đã chết không có người thừa kế hoặc chuyển đi nơi khác mà được Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất xác nhận tại thời điểm phát hiện hành vi vi phạm không xác định được địa chỉ và không thuộc trường hợp Nhà nước thu hồi đất thì bên nhận chuyển nhượng không bị xử phạt vi phạm hành chính nhưng phải thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả do bên chuyển quyền gây ra.

Bên nhận chuyển quyền bị xử phạt vi phạm hành chính và thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả đối với các hành vi vi phạm do mình gây ra (nếu có);".

Do đó, kể từ thời điểm 27/10/2014, khi người con trai cả hoàn tất thủ tục đăng ký biến động và trực tiếp quản lý, sử dụng hiện trạng thửa đất (bao gồm cả phần đất lấn) là người thực hiện hành vi lấn đất.

Về hành vi vi phạm hành chính, hình thức, mức xử phạt và biện pháp khắc phục hậu quả đối với hành vi lấn đất được quy định tại Điều 13 Nghị định số 123/2024/NĐ-CP.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị bà nghiên cứu quy định nêu trên và liên hệ với UBND cấp xã nơi có đất, đang quản lý hồ sơ và nguồn gốc, quá trình sử dụng đất để được xem xét, hướng dẫn cụ thể và thực hiện theo quy định.

Chinhphu.vn